Yasin Gayretli

  • Yasin Gayretli: Necmettin Erbakan UNİVERSİTESİ
  •  Yıl : 2025
  •  Cilt : 5
  •  Sayı : 1
  •  Sayfa : 42-54
Yoğun tarım faaliyetleri ve iklim değişikliğinin etkisi altındaki tarımsal üretimin çevre dostu uygulamalarla sürdürülebilirliğinin sağlanması son yıllarda önem kazanmıştır. Bu bağlamda, araştırmacıların hassas tarım tekniklerine olan ilgisi her geçen gün artmakta ve sürdürülebilir tarım yöntemleri geliştirilmektedir. Sürdürülebilirlik, gelecek nesillerin ihtiyaç duyduğu kaynakların bulunabilirliğini ve kalitesini koruyarak mevcut nesillerin gereksinimlerini karşılamak anlamına gelir. Filoksera (Daktulosphaira vitifoliae Fitch) saldırıları nedeniyle, bağcılıkta en sürdürülebilir yöntemlerden biri aşılı asma kullanmaktır. Ancak bazı asma anaçlarının köklenme ve aşı tutma kabiliyeti zayıftır. Bu nedenle çeliklerin köklenme oranını artırmak amacıyla bazı sentetik kimyasallar kullanılmaktadır. Ancak sentetik kimyasalların insan sağlığı ve çevreye verdiği zararlar nedeniyle son yıllarda biyostimulantlara ilgi artmıştır. Bu çalışmada, kekik izolatının asma çeliklerinin köklenmesi üzerine etkileri belirlenmiştir. Bu amaçla 41 B (V. vinifera x V. berlandieri) asma anacı ile ‘Narince’ (V. vinifera L.) sofralık üzüm çeşidinin odun çelikleri kekik hidrolatına üçer saniye batırılarak köklendirme ortamına dikilmiştir. Herhangi bir uygulamanın yapılmadığı çelikler ise kontrol grubunu oluşturmuştur. Çeliklerde kök sayısı (adet), kök uzunluğu (cm), kök yaş ağırlığı (g) ve kök kuru ağırlığı (g), sürgün uzunluğu (cm) ve sürgün çapı (mm) belirlenmiştir. Elde edilen verilere göre, kekik hidrolatı uygulaması iki genotipte de kök sayısı, kök uzunluğu, kök yaş ve kuru ağırlığını artırırken, sürgün çapını azaltmıştır. En yüksek kök uzunluğu (24.67 cm), kök sayısı (12.67 adet), kök taze (4.07 g) ve kuru (0.70 g) ağırlıkları ‘Narince’ çeşidinde kekik hidrolatı uygulamasında belirlenmiştir. En yüksek sürgün uzunluğu (25.67 cm) ve çapı (4.32 mm) ise ‘Narince’ çeşidinde kontrol asmalarında bulunmuştur. Genel bulgular, asma fidanı köklendirmede çevre dostu uygulama olarak kekik hidrolatının önerebileceğini göstermiştir.
Atıf yapmak için : Gayretli, Y. (2025). Effects of thyme hydrolate on rooting of grapevine cuttings. Ereğli Tarım Bilimleri Dergisi, 5(1), Sayfa 42-54. https://doi.org/10.54498/ETBD.2024.41

Çıkar İlişkisi : Yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan etmiştir.

Bu makale CC BY-NC 4.0 lisansı ile yayımlanmıştır.
Ereğli Tarım Bilimleri Dergisi
2025, Cilt5, Sayı1
E-ISSN: 2822-4167
Geliş Tarihi : , Kabul Tarihi : , Yayın Tarihi :

Kaynakça

  1. Abdolahi, A., Hassani, A., Ghosta, Y., Bernousi, I., & Meshkatalsadat, M. (2010). Study on the potential use of essential oils for decay control and quality preservation of Tabarzeh table grape. Journal of Plant Protection Research, 50(1), 45-52.
  2. Abou Chehade, L., Al Chami, Z., De Pascali, S. A., Cavoski, I., & Fanizzi, F. P. (2018). Biostimulants from food processing by‐products: agronomic, quality and metabolic impacts on organic tomato (Solanum lycopersicum L.). Journal of the Science of Food and Agriculture, 98(4), 1426-1436.
  3. Akay, G., & Demir, L. S. (2020). Toplum beslenmesinde sürdürülebilirlik ve çevre. Selçuk Tıp Dergisi, 36(3), 282-287.
  4. Allam, N., Kıymacı, G., Kal, Ü., & Türkmen, Ö. (2022). Bazı nitelikli kapya biber hatlarının TSWV'ne dayanım düzeylerinin belirlenmesi. Ereğli Tarım Bilimleri Dergisi, 2(2), 62-66.
  5. Alp, H. B. (2020). Konya-Akyokuş yöresinde yetiştirilen Althaea Officinalis-Hatmi bitkisinin etanol extractının toplam flavonoid miktarı. Genel Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(3), 159-166.
  6. Barrajón-Catalán, E., Herranz-López, M., Joven, J., Segura-Carretero, A., Alonso-Villaverde, C., Menéndez, J. A., & Micol, V. (2014). Oxidative Stress and Inflammation in Non-communicable Diseases - Molecular Mechanisms and Perspectives in Therapeutics. In J. Camps. (Ed.), Advances in Experimental Medicine and Biology (Vol. 824, pp. 1-223). Switzerland: Springer Cham.
  7. Ben-Jabeur, M., Ghabri, E., Myriam, M., & Hamada, W. (2015). Thyme essential oil as a defense inducer of tomato against gray mold and Fusarium wilt. Plant Physiology and Biochemistry, 94, 35-40.
  8. Ben-Jabeur, M., Vicente, R., López-Cristoffanini, C., Alesami, N., Djébali, N., Gracia-Romero, A., Serret, M. D., López-Carbonell, M., Araus, J. L., & Hamada, W. (2019). A novel aspect of essential oils: coating seeds with thyme essential oil induces drought resistance in wheat. Plants, 8(10), 371-388.
  9. Beni, C., Casorri, L., Masciarelli, E., Ficociello, B., Masetti, O., Neri, U., Aromolo, R., Rinaldi, S., Papetti, P., & Cichelli, A. (2020). Characterization of thyme and tansy extracts used as basic substances in zucchini crop protection. J. Agricult. Stud, 8, 95-110.
  10. Bill, M., Sivakumar, D., Korsten, L., & Thompson, A. K. (2014). The efficacy of combined application of edible coatings and thyme oil in inducing resistance components in avocado (Persea americana Mill.) against anthracnose during post-harvest storage. Crop Protection, 64, 159-167.
  11. Bînzari, V., Gheorghe, D.-I., Lupu, C., Constantinescu-Aruxandei, D., & Oancea, F. (2022). Clastogenic effects of thyme essential oil on Vicia faba. Chemistry Proceedings, 7(1), 30-31.
  12. Broadley, M., Brown, P. H., Cakmak, I., Maj, F., Rengel, Z., & Zhao, F. J. (2012). Beneficial elements. In P. Marschner. (Ed.), Marschner's Mineral Nutrition of Higher Plants (pp. 191-248). London, UK: Academic Press. https://doi.org/https://doi.org/10.1016/B978-0-12-384905-2.00008-X
  13. BÜGEM. (2024). Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü, tohumculuk istatistikleri, sertifikalı çilek ve fidan üretimi. https://www.tarimorman.gov.tr/BUGEM/Belgeler/Duyurular/A_OrganikTarimkontroloregitimi/deneme/2024%20G%C3%BCbre%20Analizinde%20Yetkilendirilen%20Laboratuvarlar%20ve%20Referans%20Kurulu%C5%9Flar%C4%B1%20G%C3%BCncellenmi%C5%9Ftir/B%C3%9CGEM%20G%C3%9CBRE%20ANAL%C4%B0Z%20PROTOKOL%20DUYURUSU/Bitkisel%20%C3%9Cretim/Tohumculuk/%C4%B0statistikler/sertifikal%C4%B1%20cilek%20ve%20fidan%20%C3%BCretim%20mik.pdf (Accessed 31.10.2024).
  14. Can, Ü. (2015). Effects of high-fat diet and acrylamide on tissue oxidant and antioxidant levels in rats. Selçuk Tıp Dergisi, 32(2), 38-42.
  15. Chaouch, R., Kthiri, Z., Soufi, S., Jabeur, M. B., & Bettaieb, T. (2023). Assessing the biostimulant effect of micro-algae and thyme essential oil during in-vitro and ex-vitro rooting of strawberry. South African Journal of Botany, 162, 120-128.
  16. Çölçimen, N., Arihan, O., Gümüşok, S., & Kılıç, C. (2020). Effect of the Opopanax Hispidus plant’s aerial parts extract on mice ovary. Selçuk Tıp Dergisi, 36(1).
  17. Dash, K. T., Jena, S., Ray, A., Sahoo, A., Kar, S. K., Sahoo, R. K., Subudhi, E., Panda, P. C., & Nayak, S. (2021). Chemical composition of carvacrol rich leaf essential oil of Thymus vulgaris from India: Assessment of antimicrobial, antioxidant and cytotoxic potential. Journal of Essential Oil Bearing Plants, 24(5), 1134-1145.
  18. Ebrahim, A. A. (2017). Effect of spraying extracts of rocket and fenugreek seed sprouts on yield and quality of Flame seedless grapevines. Zagazig Journal of Agricultural Research, 44(5), 1581-1588.
  19. El-Hefny, M., & Hussien, M. K. (2025). Enhancing the growth and essential oil components of Lavandula latifolia using Malva parviflora extract and humic acid as biostimulants in a field experiment. Scientific Reports, 15(1), 774.
  20. Estrella-Maldonado, H., Solís, J. R. M., & Rodríguez-Quibrera, C. G. (2022). Disinfection procedure for stem cuttings and in vitro production of axillary buds for the Persian lime sanitation. International Journal of Science and Research Archive, 7(1), 470-476.
  21. FAO. (2024). Production indices. https://www.fao.org/faostat/en/#data/QI (Accessed 31.10.2024).
  22. Gayretli, Y., Abdulhadi, S. A. A., Türkoğlu, İ., & Sabır, A. (2023). Farklı dozlarda çiftlik gübresi uygulamalarının asma genotiplerinde fizyolojik ve vejetatif özelliklere etkileri. Bahçe, 52(Özel Sayı 1), 202-213.
  23. Gayretli, Y., & Sabır, A. (2024, December). Effects of different doses of thyme hydrolate on rooting in grapevine sapling production. 1. International Ankara Scientific Research Congress, Ankara.
  24. Godlewska, K., Ronga, D., & Michalak, I. (2021). Plant extracts-importance in sustainable agriculture. Italian Journal of Agronomy, 16(2), 1851-1874.
  25. Gökbaş, Ç. (2021). Ginkgo Biloba ekstresinin (EGb-761) İzole İnsan umbilikal arteri kasılma yanıtları üzerine vasküler etkileri. Selçuk Tıp Dergisi, 37(2), 158-165.
  26. Gurjar, M. S., Ali, S., Akhtar, M., & Singh, K. S. (2012). Efficacy of plant extracts in plant disease management. Agricultural Sciences, 3(3), 425-433. https://doi.org/https://doi.org/10.4236/as.2012.33050
  27. Iglesias, M. J., Terrile, M. C., Bartoli, C. G., D’Ippólito, S., & Casalongué, C. A. (2010). Auxin signaling participates in the adaptative response against oxidative stress and salinity by interacting with redox metabolism in Arabidopsis. Plant Molecular Biology, 74, 215-222.
  28. Işık, M. İ., Güleç, A., Türkoğlu, A., & Armağan, M. (2024). Exploring the impact of Gypsophila perfoliata L. root extract on germination and seedling growth parameters of sweet sorghum and hungarian vetch. Erzincan University Journal of Science and Technology, 17(2), 327-337.
  29. James, D. J., & Thurbon, I. J. (1981). Phenolic compounds and other factors controlling rhizogenesis in vitro in the apple rootstocks M. 9 and M. 26. Zeitschrift für Pflanzenphysiologie, 105(1), 11-20.
  30. Jang, S. J., & Kuk, Y. I. (2019). Growth promotion effects of plant extracts on various leafy vegetable crops. Horticultural Science and Technology, 37(3), 322-336.
  31. Karabulut, H., & Gülay, M. Ş. (2016). Serbest radikaller. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Health Sciences Institute, 4(1), 50-59.
  32. Karaşahin, M. (2022). Biyostimulant olarak bitki ekstraktları ve çimlenmiş buğday tohumu ekstraktı. Bahri Dağdaş Bitkisel Araştırma Dergisi, 11(2), 190-200.
  33. Küçük, R., Ersoy, L., Altuntaş, Ö., & Durak, A. (2024). K-Feldispat uygulamalarının iceberg marul yetiştiriciliğinde verim ve kalite özellikleri üzerine etkisi. Ereğli Tarım Bilimleri Dergisi, 4(1), 41-49.
  34. Kürkçüoğlu, M. (1995). Türk gül yağı, konkreti ve absolüsünün üretimi ve özellikleri [PhD], Anadolu University Institute of Health Sciences, Eskişehir.
  35. Lachhab, N., Sanzani, S. M., Adrian, M., Chiltz, A., Balacey, S., Boselli, M., Ippolito, A., & Poinssot, B. (2014). Soybean and casein hydrolysates induce grapevine immune responses and resistance against Plasmopara viticola. Frontiers in Plant Science, 5, 716.
  36. Lal, M., Kumari, A., & Pooja Sheokand, S. (2019). Reactive oxygen species, reactive nitrogen species and oxidative metabolism under waterlogging stress. In M. Hasanuzzaman, V. Fotopoulos, K. Nahar, & M. Fujita. (Eds.), Reactive Oxygen, Nitrogen and Sulfur Species in Plants: Production, Metabolism, Signaling and Defense Mechanisms (pp. 777-812).
  37. Lucini, L., Rouphael, Y., Cardarelli, M., Bonini, P., Baffi, C., & Colla, G. (2018). A vegetal biopolymer-based biostimulant promoted root growth in melon while triggering brassinosteroids and stress-related compounds. Frontiers in Plant Science, 9, 472.
  38. Mittler, R., Zandalinas, S. I., Fichman, Y., & Van Breusegem, F. (2022). Reactive oxygen species signalling in plant stress responses. Nature reviews Molecular cell biology, 23(10), 663-679.
  39. Muhammed Loay, A., Şensoy, S., & Bitik, S. (2022). Ispanakta farklı elektrı̇k akımı (DC) uygulamalarının bı̇tkı̇ gelı̇şı̇mı̇ üzerı̇ne etkı̇leri. Ereğli Tarım Bilimleri Dergisi, 2(2), 48-61.
  40. Özyiğit, İ. İ. (2021). Tarım topraklarında ağır metaller; kökenleri, yayılışları ve etkileri. Necmettin Erbakan Üniversitesi Ereğli Tarım Bilimleri Dergisi, 1(1), 46-72.
  41. Posmyk, M. M., & Szafrańska, K. (2016). Biostimulators: a new trend towards solving an old problem. Frontiers in Plant Science, 7, 748.
  42. Sabır, A. (2024). Pre-grafting treatments of plant fatty acid extract, seaweed (Ascophylum nodosum L.) and micronized calcite increase the grafting success in grapevine propagation. Agriculture and Food Sciences Research, 11(2), 222-227.
  43. Sabır, A., Kara, Z., Küçükbasmacı, F., & Yücel, N. K. (2004). Effects of different rooting media and auxin treatments on the rooting ability of Rupestris du Lot (Vitis rupestris) rootstock cuttings. Journal of Food, Agriculture & Environment, 2(2), 307-309.
  44. Salis, C., Papadakis, I. E., Kintzios, S., & Hagidimitriou, M. (2017). In vitro propagation and assessment of genetic relationships of citrus rootstocks using ISSR molecular markers. Notulae Botanicae Horti Agrobotanici Cluj-Napoca, 45(2), 383-391.
  45. Sokmen, A., Gulluce, M., Akpulat, H. A., Daferera, D., Tepe, B., Polissiou, M., Sokmen, M., & Sahin, F. (2004). The in vitro antimicrobial and antioxidant activities of the essential oils and methanol extracts of endemic Thymus spathulifolius. Food Control, 15(8), 627-634.
  46. Solgi, M., Bagnazari, M., Mohammadi, M., & Azizi, A. (2025). Thymbra spicata extract and arbuscular mycorrhizae improved the morphophysiological traits, biochemical properties, and essential oil content and composition of Rosemary (Rosmarinus officinalis L.) under salinity stress. BMC Plant Biology, 25, 220.
  47. Şahin, Z. (2017). Effect of geraniol on brain cholesterol, vitamin a and e levels in the hydrogen peroxide-treated rats. Selçuk Tıp Dergisi, 34(1), 18-22.
  48. Temiz, S. A., & Daye, M. (2024). Monocyte/High-Density lipoprotein ratio: An indicator of oxidative stress and disease severity in lichen planus patients. Selçuk Tıp Dergisi, 40(1), 29-33.
  49. Tohidi, B., Rahimmalek, M., & Arzani, A. (2017). Essential oil composition, total phenolic, flavonoid contents, and antioxidant activity of Thymus species collected from different regions of Iran. Food Chemistry, 220, 153-161.